مصطفى النوراني الاردبيلي

102

دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى )

برگ‌بو گياهى است به‌صورت درختچه هميشه سبز و ناخزان ( در مناطق با زمستانهاى خيلى سرد بايد حفاظت شود ) ، در شرايط مساعد ارتفاع آن 20 - 15 متر هم مىرسد ولى معمولًا 8 - 7 متر مىباشد . گياهى است پلىگام و در عين حال ممكن است گلهاى نر و ماده و همچنين گلهاى هرمافروديت ( نر و ماده در يك گل ) روى درخت ديده مىشود . برگها متناوب ، سبز تيره ، بيضى شكل ، نوك تيز و معطّر و زيبا هستند . گلهاى آن كوچك به رنگ زرد يا خاكسترى روشن و ميوه آن كوچك به رنگ ارغوانى تيره و به اندازه دانه انگور مىباشد . درختچه‌اى است زيبا ، آن را لوريه شاعران هم مىگويند . « 2 » شجرة الاوشق ( اوشق ) مشخصات : صمغ رزينى روغنى است كه در كُتب طبّ سنّتى با نامهاى « اوشَق » ، « وُشَقْ » ، « اوشه » و « وشا » آمده است . به عربى « وُشَجْ » و « لزاق الذهب » گفته مىشود . در روزگار قديم كه مصرف داروهاى گياهى توسعه داشت در شيراز « بدران » ناميده مىشده است . گياهى است كه در ايران و در هند مىرويد . چند ساله و به شكل بوته است . ساقه آن باريك پوشيده از موهاى ريز به رنگ زرد روشن كه رنگ پنبه‌اى به گياه مىدهد . گلهاى آن سرخ مايل به كبود است و گونه‌اى كه از نظر توليد صمغ بيشتر مورد توجه است Ammoniacum . D مىباشد . رنگ نوع مرغوب و تميز آن سفيد است . طعم آن تلخ و بوى مخصوصى مىدهد . اگر با آب مخلوط شود ، محلول شيرى درست مىشود كه تلخ است . خواص - كاربرد : در هندوستان صمغ رزينى روغنى اوشق را به‌عنوان نرم كننده سينه ، محرك ضد

--> ( 2 ) - همان ، ج 6 ، ص 276 .